อาญา มาตรา ๘๓
- หมวด 6 ตัวการ ผู้ใช้ และผู้สนับสนุน มาตรา 83 - 89 - ผู้กระทำผิดอาญา ( อ เกียรติขจร คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาค 1 ครั้งที่ 8/2546 น 116 ) - ผู้กระทำผิดเอง รวมถึง ใช้ “ สัตว์ ” หรือใช้ “ บุคคลที่ไม่มีการกระทำ ” เป็นเครื่องมือ ( อก /86) - ผู้กระทำผิดทางอ้อม ( อ เกียรติขจร ฯ 8/117 ) - ผู้ใช้ “ หลอก ” บุคคลที่มีการกระทำ แต่ไม่มีเจตนากระทำผิด ตาม ม 59 ให้กระทำความผิด ผู้ใช้รับผิดเสมือนทำเอง - ผู้ถูกหลอก เป็น Innocent agent (IA) ไม่ต้องรับผิด เพราะไม่รู้ข้อเท็จจริงอันเป็นองค์ประกอบความผิด - ผู้ถูกหลอก ไม่ต้องรับผิด เพราะมีกฎหมายยกเว้นความผิดที่ทำโดยเจตนา เช่น หลอกให้ยิงป้องกัน ม 68 ผู้ถูกหลอกเป็น IA แต่หากมีเหตุให้ยิงป้องกันจริง โดยไม่สำคัญผิด หรือถูกหลอก ผู้ซึ่งมีเจตนากระทำผิดเอง แต่แจ้งให้ผู้อื่นยิงป้องกันตัว ผู้แจ้งไม่ต้องรับผิด ( อ เกียรติขจร ฯ 8/119-120 ) ( น่าจะต้องรับผิด มีเจตนาฆ่า และมีการกระทำ โดยการบอกให้ผู้อื่นป้องกันตัว ต่า...